“Escenas de Montevideo”, por Eduardo Galeano
O escritor uruguayo recorre para nós Montevideo, a cidade que naceu e creceu de cara a auga do río-mar de La Plata. As suas reflexions sobre o arte, o fútbol, a política e América Latina sorprenden pola sua orixinalidade e lucidez.
Tags: Galeano Uruguay
Chúzao |
del.icio.us








![Validate my RSS feed [Valid RSS]](http://revirate.nireblog.com/blogs/revirate/files/valid-rss.png)














"Espejos", de Eduardo Galeano: ... Y la Historia se hizo poesía
No sé por qué, pero siempre me han interesado los libros que juegan a confundir los géneros, a borrar las fronteras que separan la novela del ensayo, la poesía de la prosa, lo vivido de lo imaginado...
Por eso adoro las historias que cuenta Enrique Vila-Matas -Bartleby y compañía por encima de todas-; por eso la palabra diario en un título ejerce sobre mí un poder de fascinación enorme -si son reflejo de un estado febril y de autodestrucción, mejor: me encantan Pavese y Gombrowicz-; por eso me encanta no saber si lo que acabo de leer era ensoñación, información, divagación o fabulación.
Y, por eso, obviamente Eduardo Galeano es uno de mis autores de cabecera. Lo es desde que leí El siglo del viento, crónica de la desventura latinoamericana del siglo XX, y sigue siéndolo después de haber devorado su última obra: Espejos.
Espejos es un viaje a través de la Historia de la humanidad de la mano de uno de sus mejores cronistas -qué mas da que no sea historiador...- y de uno de los ciudadanos más combativos con el statu quo. No hay entrada en esta particular enciclopedia que no haya templado el autor como si fuera un instrumento, que no haya condensado hasta sus fundamentos últimos como si de néctar se tratara...
Así, Vermeer es descrito con estas líneas:
Vermeer, cronista de la trivialidad, no pintó más que su casa y algo del vecindario. Siempre lo mismo, nunca lo mismo: en esa casera rutina, él supo descubrir, como Rembrandt, los soles que el oscuro cielo del norte le negaba. En sus cuadros, no hay jerarquías. Nada ni nadie es más ni menos luminoso. La luz del universo vibra, secretamente, (...) en un gastado tapiz tanto como en la cara no usada de esa muchacha que te mira.
¿Es posible resumir en menos palabras, con más sutileza, con tanta precisión y gusto por el detalle el espíritu de un artista como Vermeer? Pues lo mismo ocurre con las centenares de pequeñas poesías narrativas en las que el dato se hace carne, y la Historia poesía...
La de Galeano es una mirada de izquierdas, no hace falta decirlo. Especial atención dedica al proceso de emancipación latinoamericano, fuente de muchos de los males actuales. Bolivia, ese país tan cerca del cielo y tan lejos de Dios en el que hace poco Bechtel -una multinacional norteamericana- quiso privatizar el agua de la lluvia y a punto estuvo de lograrlo, fue automutilada por sus propios dirigentes en el siglo XIX; Haití, el paria del continente por su lucha anti-esclavista, sigue siendo el vagón de cola del continente; Paraguay, cuya economía ahogó Inglaterra ante la amenaza de unos dirigentes proteccionistas, no levanta cabeza aún hoy...
Espejos es una historia melancólica, bella y más que necesaria... Imprescindible.
David Cacho
dcacho@informativost5.com
"Un río que recorre tu cuerpo te
devuelve tu caudal.
Eres la soledad de un espacio que se
incrusta en medio de los silencios.
Ayer, el hombre miró su tiempo y buscó su
razón.
La encontró en el camino de los recuerdos
y se vistió de cielo.
Cosechó el amor como un espejo, y se miró
en el.
Se bebió, de un sorbo, a los impulsos y
decidió viajar.
Cruzó un mar de reflejos, y volvió a
caminar.
Caminó a la vera de la ruta, y ya no
regresó..."
Xúa son un quinteto novo de moita experiencia. Novo porque debutan discográficamente como grupo, pero individualmente os seus compoñentes teñen participado en diferentes experiencias musicais que van desde tocar con grupos de longa historia como Brath ou Fía na Roca hasta actuar con agrupacións máis novas como Anubía ou Driade. Estas moitas horas de escenario nótanse nunha banda que, aínda que basa a súa filosofía sonora na tradición do folk galego, non renuncia a incorporación de ritmos procedentes doutras disciplinas artísticas que cheiran a jazz ou a funk. Tampouco renuncia o combo a aproveitar sons doutras culturas, como é o caso dos ritmos eslavos que se poden escoitar e que, supoñemos, proceden de Vazdim Yukhnevich, que se encarga do acordeón de botóns.
Outra das características de Xúa é a preeminencia da voz humana, neste caso a da estupenda Nuria de León, que é o vehículo dunhas letras que navegan por moitos temas diferentes. Xúa gravou o que se poden denominar como metacancións, posto que falan do que significa o oficio de músico, concretamente das loitas que moitas veces se establecen co instrumento no momento das afinacións. Neste mesmo campo artístico, os Xúa tamén falan dos que se dedican a cantar en «Cencantares» e dos afeccionados ao baile en «Non mirai». A banda tamén trata outra das características históricas dos músicos en Galicia: a lingua do barallete. O propio nome do grupo é unha palabra do barallete, posto que «xúa» significa «lume». A xerga era empleada con diferentes variacións por todolos oficios que tiñan un carácter ambulante como afiadores, capadores, paragüeiros ou os propios músicos.
Xúa tamén deixou sitio no seu primeiro disco para a literatura. A banda adaptou poemas como «Illas» de Celso Emilio Ferreiro, unha composición de García Lorca como «Danza da lúa en Santiago», que o grupo rebautizou como «Xotalúa», e unha traducción-adaptación dun texto de Eduardo Galeano titulado «Patas arriba» que Xúa bautizou como «Pregóns da lanterna máxica».
Con todos este mimbres musicais e literarios, o debú de Xúa é sorprendente pola súa madurez musical, o que os salvou de cometer os erros clásicos de principiantes e facturar un disco moi sólido e disfrutable en tódolos os seus aspectos: composición, execución e producción.
http://www.sonsgaliza.com/Xua/xua.htm